വയനാടിന്റെ പരമ്പരാഗത നെൽവിത്തുകളുടെ സംരക്ഷകനും കർഷകനും പരിസ്ഥിതി പ്രവർത്തകനുമായ പത്മശ്രീ ചെറുവയൽ രാമൻ (75) അന്തരിച്ചു. കോഴിക്കോട് മെഡിക്കൽ കോളജ് ആശുപത്രിയിൽ ചികിത്സയിലായിരുന്ന അദ്ദേഹം ബുധനാഴ്ച വൈകിട്ട് ഏകദേശം നാലുമണിയോടെയാണ് മരിച്ചത്. ഹൃദ്രോഗത്തെ തുടർന്ന് രണ്ടു ദിവസം മുൻപ് പ്രവേശിപ്പിച്ച അദ്ദേഹത്തിന് ബുധനാഴ്ച രാവിലെ ശസ്ത്രക്രിയ നടത്തി. തുടർന്ന് തീവ്രപരിചരണ വിഭാഗത്തിൽ കഴിയവേയായിരുന്നു അന്ത്യം. ഹൃദയത്തിലേക്കുള്ള രക്തക്കുഴൽ പൊട്ടിയതാണ് മരണകാരണമെന്നാണ് ലഭ്യമായ വിവരം.
1952 ജൂൺ ആറിന് എടവക പഞ്ചായത്തിലെ കമ്മനയിലെ ചെറുവയൽ കുറിച്യ തറവാട്ടിലെ കൂട്ടുകുടുംബത്തിലാണ് തലക്കര ചെറിയ രാമൻ എന്ന ചെറുവയൽ രാമൻ ജനിച്ചത്. കമ്മന നവോദയ എൽ.പി. സ്കൂളിൽ അഞ്ചാം ക്ലാസ് വരെ മാത്രമേ പഠിച്ചുള്ളൂ. പത്താം വയസ്സിൽ കൃഷിയിലേക്ക് ഇറങ്ങി. അമ്മാവന്റെ നിർദേശപ്രകാരമായിരുന്നു ഇത്. അമ്മാവന്റെ മരണശേഷം തറവാട്ടിലെ നെൽവിത്തുകളുടെയും ഏക്കർ കണക്കിന് വയലുകളുടെയും ചുമതല രാമനിലെത്തി. ജോലി തേടി മറ്റിടങ്ങളിലേക്കു പോകാൻ അവസരമുണ്ടായിരുന്നിട്ടും വിത്തുകളും കൃഷിയും കാക്കണമെന്ന അമ്മാവന്റെ ആഗ്രഹത്തിനാണ് അദ്ദേഹം പ്രാധാന്യം നൽകിയത്.
തലമുറകളായി കൈമാറിക്കിട്ടിയതും സ്വയം ശേഖരിച്ചതുമായ വിത്തുകൾ എല്ലാ വർഷവും വയലിൽ കൃഷിയിറക്കി വിളയിച്ചാണ് അദ്ദേഹം സംരക്ഷിച്ചത്. ഏകദേശം 45 ഇനം സംരക്ഷിച്ചിരുന്നുവെന്നാണ് ഒരു വിവരം; 55 ഓളം ഇനങ്ങളുണ്ടായിരുന്നുവെന്ന് മറ്റു റിപ്പോർട്ടുകൾ പറയുന്നു. കുന്നുംകുളമ്പൻ, പെരുവക, കുങ്കുമശാലി, കുത്തിച്ചീര, കുഞ്ഞുഞ്ഞി, ഓണമൊട്ടൻ, ഓണച്ചണ്ണ, വെള്ളിമുത്ത്, കനകം, ചെമ്പകം തുടങ്ങിയവ അവയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം പോലുള്ള പ്രതിസന്ധികളെ അതിജീവിക്കാൻ ശേഷിയുള്ള ഇത്തരം ഇനങ്ങളിലൂടെ കാർഷിക വൈവിധ്യത്തിന്റെ പ്രസക്തി അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. വിത്തച്ഛൻ, നെല്ലച്ഛൻ എന്നീ പേരുകളിലാണ് അദ്ദേഹം അറിയപ്പെട്ടത്.
ഒന്നര നൂറ്റാണ്ടിലേറെ പഴക്കമുള്ള പുല്ലുമേഞ്ഞ തറവാട്ടുവീട്ടിൽ വിത്തുകളെയും പരമ്പരാഗത കൃഷിരീതികളെയും കുറിച്ച് അറിയാനെത്തുന്നവർക്ക് അദ്ദേഹം സന്തോഷത്തോടെ അറിവു പകർന്നു. ജെ.എൻ.യു.വിലെ ഗവേഷകർ, വിദ്യാർഥികൾ, കാർഷിക ശാസ്ത്രജ്ഞർ, ഭരണാധികാരികൾ, നാട്ടുകാർ എന്നിങ്ങനെ പലരും അവിടെയെത്തി. ഔപചാരിക വിദ്യാഭ്യാസം കുറവായിരുന്നിട്ടും കേരള കാർഷിക സർവകലാശാലയുടെ സെനറ്റ് അംഗമായി. ബ്രസീലിൽ നടന്ന ലോക കാർഷിക സെമിനാർ ഉൾപ്പെടെ ഏകദേശം പതിനൊന്നു രാജ്യങ്ങളിലെ കാർഷിക സമ്മേളനങ്ങളിൽ ക്ഷണിതാവായി പങ്കെടുത്തു. 2011ൽ ഹൈദരാബാദിൽ ജൈവവൈവിധ്യ സംരക്ഷണത്തെക്കുറിച്ച് നടന്ന പതിനൊന്ന് രാജ്യങ്ങളുടെ സമ്മേളനത്തിൽ കേരളത്തിലെ കർഷകരുടെ പ്രതിനിധിയുമായിരുന്നു.
കാർഷിക പൈതൃക സംരക്ഷണത്തിനുള്ള സംഭാവനകൾ കണക്കിലെടുത്ത് 2023ൽ രാജ്യം പത്മശ്രീ നൽകി ആദരിച്ചു. കേന്ദ്ര കൃഷിമന്ത്രാലയത്തിന്റെ ജിനോം സേവിയർ പുരസ്കാരവും ലഭിച്ചു. കാർഷിക മേഖലയിലെ സമഗ്ര സംഭാവനയ്ക്കുള്ള പ്രഥമ ഉമ്മൻചാണ്ടി സ്മാരക സംസ്ഥാന കർഷക പുരസ്കാരവും 2026 ഓഗസ്റ്റിൽ അദ്ദേഹത്തിന് ലഭിച്ചിരുന്നു.
ഭാര്യ ഗീത. രമണി, രമേശൻ, രാജേഷ് എന്നിവർ മക്കളും തങ്കമണി, രജിത, രാജൻ, ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ എന്നിവർ മരുമക്കളുമാണ്.